Σε μια συμφωνία «ειρήνης» που αναδιατάσσει τους συσχετισμούς στη στρατηγική περιοχή του Νότιου Καυκάσου, όπου διασταυρώνονται αντικρουόμενα ιμπεριαλιστικά σχέδια, κατέληξαν Αρμενία και Αζερμπαϊτζάν με τη διαμεσολάβηση των ΗΠΑ, παρακάμπτοντας τη Ρωσία που έχει παραδοσιακή επιρροή στην περιοχή.
Η συμφωνία έρχεται σε μια χρονική στιγμή που είναι σε εξέλιξη ευρύτερα παζάρια γύρω από την ιμπεριαλιστική σύγκρουση στην Ουκρανία και άλλες περιοχές του κόσμου. Η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει την προσπάθεια των ΗΠΑ και της ΕΕ να αναπτύξουν τη γεωπολιτική τους επιρροή στον Νότιο Καύκασο, αμφισβητώντας την επιρροή της Ρωσίας, ενώ συνδέεται επίσης με την επιδείνωση των σχέσεων της Μόσχας με την Αρμενία και με το Αζερμπαϊτζάν.
Η Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν δεσμεύτηκαν στην Ουάσιγκτον να «σταματήσουν οριστικά», σύμφωνα με τον Τραμπ, τις εχθροπραξίες για τον έλεγχο εδαφών και δρόμων μεταφοράς εμπορευμάτων και ενέργειας. Οι τρεις ηγέτες υπέγραψαν κοινή δήλωση η οποία μεταξύ άλλων προβλέπει: Γερεβάν και Μπακού θα απέχουν από τη χρήση βίας. Δεν θα αναπτυχθούν δυνάμεις τρίτων μερών στα σύνορα μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Αρμενίας. Σχετικά με την οριοθέτηση των μεταξύ τους συνόρων θα ακολουθήσει ξεχωριστή συμφωνία.
Η συμφωνία προβλέπει τη δημιουργία διαδρόμου που θα περνά από την Αρμενία και θα συνδέει το Αζερμπαϊτζάν με τον θύλακα Ναχιτσεβάν στα δυτικά, όπου κατοικούν περίπου μισό εκατομμύριο Αζέροι και συνορεύει με το Ιράν. Ο διάδρομος θα ονομαστεί «Οδός Τραμπ για τη διεθνή ειρήνη και ευημερία» ή TRIPP (Trump Route for International Peace and Prosperity). Οι ΗΠΑ θα έχουν εκεί αναπτυξιακά δικαιώματα, κάτι που θα τους επιτρέψει να προωθούν τα συμφέροντά τους σε μια ιδιαιτέρως στρατηγική περιοχή, πλούσια σε υδρογονάνθρακες. Ο Τραμπ ανακοίνωσε την άρση των περιορισμών στην αμυντική συνεργασία Αζερμπαϊτζάν – ΗΠΑ, χαρακτηρίζοντάς την «μεγάλη υπόθεση».
Η Τουρκία χαιρέτισε την «πρόοδο» μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν και της Αρμενίας, όπως και η Γαλλία. Αντίθετο είναι και το Ιράν, ενώ η Ρωσία επιδιώκει ρόλο «εγγυήτριας ασφαλείας» του διαδρόμου, διατηρώντας το γεωπολιτικό της «πάτημα» στον Νότιο Καύκασο.
Η Ρωσία, που είχε συνάψει τριμερείς συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός με την Αρμενία και το Αζερμπαϊτζάν και μεσολαβούσε στις «ειρηνευτικές συνομιλίες», χαιρέτισε επιφυλακτικά εκτοξεύοντας «μπηχτές» για τις ΗΠΑ, που δεν συνορεύει με την περιοχή. «Η εμπλοκή μη περιφερειακών παραγόντων πρέπει να συμβάλει στην ενίσχυση του ειρηνευτικού προγράμματος και να μη δημιουργήσει επιπλέον δυσκολίες», προειδοποίησε το ρωσικό υπουργείο εξωτερικών, προσθέτοντας ότι ελπίζει να αποφευχθεί η «ατυχής εμπειρία» της επίλυσης συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή υπό την ηγεσία της Δύσης.
Το Ιράν αντιτίθεται εδώ και καιρό στον διάδρομο αυτό, καθώς θα το αποκόψει από τον Καύκασο και θα φέρει μια ξένη παρουσία στα σύνορά του. Σύμβουλος του ανώτατου ηγέτη του Ιράν Αλί Χαμενεΐ σχολίασε ότι η Τεχεράνη δεν θα επιτρέψει τη δημιουργία ενός Διαδρόμου στον Καύκασο, ο οποίος θα συνδέει το Αζερμπαϊτζάν με τον αζερικό θύλακα Ναχιτσεβάν, καθώς «θα έθετε σε κίνδυνο την ασφάλεια του Νότιου Καυκάσου και το Ιράν τόνισε ότι με ή χωρίς τη Ρωσία, θα λάβει μέτρα για να εγγυηθεί την ασφάλεια του Νότιου Καυκάσου», δήλωσε. Ο Ιρανός Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιά προειδοποίησε «για ενδεχόμενες ενέργειες της αμερικανικής πλευράς, η οποία θα μπορούσε να επιδιώξει ηγεμονικούς στόχους στην περιοχή του Καυκάσου με το πρόσχημα των οικονομικών επενδύσεων και της εγγύησης της ειρήνης».
Σε κάθε περίπτωση η εξέλιξη αυτή στοχεύει στο να αποτελέσει μία γεωπολιτική «σφήνα» των ΗΠΑ ανάμεσα σε Ρωσία και Ιράν, σε μία ιδιαίτερα ευαίσθητη περιοχή όπως είναι ο Νότιος Καύκασος.
e-prologos.gr
