Οι ψηφοφόροι στον Ισημερινό απέρριψαν την πρόταση που επιτρέπει την επιστροφή ξένων στρατιωτικών βάσεων, σύμφωνα με τα πρώτα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος, με την καταμέτρηση σχεδόν του 90% των ψήφων να δείχνει ότι σχεδόν τα δύο τρίτα ψήφισαν «όχι» στην πρόταση.

Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος εμποδίζει τον στρατό των Ηνωμένων Πολιτειών να επιστρέψει σε μια αεροπορική βάση στη Μάντα στις ακτές του Ειρηνικού – κάποτε κέντρο για τις επιχειρήσεις της Ουάσιγκτον. Ο Ισημερινός απαγόρευσε τις ξένες στρατιωτικές βάσεις στο έδαφός του το 2008.

Η ήττα της Κυριακής ήταν ένα πλήγμα για τον Πρόεδρο Ντανιέλ Νομπόα, ο οποίος έχει δηλώσει ότι η εξωτερική συνεργασία, συμπεριλαμβανομένων των κοινών ή ξένων βάσεων εντός της χώρας, είναι κεντρικής σημασίας για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος.

Ένα ξεχωριστό μέτρο για τη σύγκληση μιας συνέλευσης για την αναθεώρηση του συντάγματος είχε επίσης απορριφθεί με ποσοστό άνω του 61%, με καταμετρημένο σχεδόν 88% των ψήφων.

Ο Noboa αναγνώρισε την ήττα σε μια ανάρτηση στο X. «Σεβόμαστε τη βούληση του λαού του Ισημερινού», έγραψε. «Η δέσμευσή μας δεν αλλάζει. Ενισχύεται. Θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε ακούραστα για τη χώρα που σας αξίζει, με τα εργαλεία που διαθέτουμε».

Στο δημοψήφισμα της Κυριακής, οι ψηφοφόροι ρωτήθηκαν επίσης εάν ο Ισημερινός θα έπρεπε να μειώσει τη δημόσια χρηματοδότηση για τα πολιτικά κόμματα και εάν ο αριθμός των νομοθετών στην Εθνοσυνέλευση θα έπρεπε να μειωθεί από 151 εκπροσώπους σε 73. Η αρχική καταμέτρηση έδειξε ότι και αυτές οι προτάσεις απέτυχαν με μεγάλη διαφορά.

Το δημοψήφισμα διεξάγεται εν μέσω πρωτοφανούς βίας στον Ισημερινό, ο οποίος έχει γίνει βασικό σημείο διέλευσης για την κοκαΐνη που παράγεται στις γειτονικές Κολομβία και Περού. Συμμορίες διακίνησης ναρκωτικών έχουν επιτεθεί σε υποψηφίους προέδρους, δημάρχους και δημοσιογράφους, καθώς μάχονται για τον έλεγχο λιμανιών και παράκτιων πόλεων.

Η ψηφοφορία έρχεται επίσης καθώς ο αμερικανικός στρατός διεξάγει μια σειρά αεροπορικών επιδρομών εναντίον σκαφών που φέρονται να διακινούν ναρκωτικά, μια διχαστική πολιτική του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ την οποία έχει υποστηρίξει ο Νομπόα.

Ο Αλεσάντρο Ραμπιέτι, ανταποκριτής του Al Jazeera από την πρωτεύουσα του Ισημερινού, Κίτο, δήλωσε ότι πολλοί ψηφοφόροι εξέφρασαν ανησυχίες για την κυριαρχία σε περίπτωση επιστροφής ξένων στρατών.

«Το κύριο ζήτημα εδώ είναι η κυριαρχία και το γεγονός ότι αυτή η χώρα είχε εμπειρία από στρατιωτικές βάσεις στο παρελθόν. Και έχουν υπάρξει καταγγελίες για πολλές καταχρήσεις που διαπράχθηκαν από Αμερικανούς στρατιώτες όταν βρίσκονταν στη χώρα, συμπεριλαμβανομένης της βύθισης αλιευτικών σκαφών, καθώς και αύξησης της πορνείας στις πόλεις κοντά στις βάσεις, καθώς και κακομεταχείρισης των ντόπιων από αυτούς τους στρατιώτες, οι οποίοι είχαν ασυλία», δήλωσε ο Ραμπιέτι. «Έτσι, φαίνεται ότι η πλειοψηφία των ανθρώπων λέει όχι. Λένε ότι μπορούμε να το κάνουμε με την αστυνομία και τον στρατό μας. Και ότι το πρόβλημα είναι η διαφθορά, το πρόβλημα είναι ότι οι νόμοι στη χώρα δεν εφαρμόζονται».

Ορισμένοι ψηφοφόροι μπορεί επίσης να ψήφισαν κατά των μέτρων λόγω της οργής για την πρόσφατη ακύρωση από τον Noboa μιας δημοφιλούς επιδότησης ντίζελ, η οποία οδήγησε σε διαμαρτυρίες σε ορισμένες περιοχές, σύμφωνα με αναλυτές.

Ο Νομπόα, που βρίσκεται στο αξίωμα από τον Νοέμβριο του 2023, έχει αναπτύξει στρατιώτες στους δρόμους και στις φυλακές, έχει εξαπολύσει επιδρομές σε προπύργια ναρκωτικών και έχει κηρύξει συχνές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. Παρόλα αυτά, κατά το πρώτο εξάμηνο του τρέχοντος έτους, σημειώθηκαν 4.619 δολοφονίες – οι «υψηλότερες στην πρόσφατη ιστορία», σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Οργανωμένου Εγκλήματος του Ισημερινού.

Ακριβώς τη στιγμή που ξεκίνησε η ψηφοφορία, ο Noboa ανακοίνωσε ότι ο αρχηγός της πιο διαβόητης συμμορίας της χώρας, Los Lobos, είχε συλληφθεί. Ο πλέον καταζητούμενος βαρόνος ναρκωτικών, γνωστός ως «Πίπο», είχε «σκηνοθετήσει τον θάνατό του, είχε αλλάξει την ταυτότητά του και είχε κρυφτεί στην Ευρώπη», δήλωσε ο Νομπόα στο X. Ο υπουργός Εσωτερικών Τζον Ράιμπεργκ δήλωσε αργότερα ότι ο Πίπο είχε συλληφθεί στην Ισπανία σε κοινή επιχείρηση μεταξύ της αστυνομίας του Ισημερινού και της Ισπανίας.