Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή αποκτά νέα τροπή, καθώς οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης μπήκαν ενεργά στη σύγκρουση.

Οι Χούθι δήλωσαν ότι πραγματοποίησαν την «πρώτη στρατιωτική επιχείρηση» προς υποστήριξη του Ιράν. Νωρίτερα ο ισραηλινός στρατός είχε ανακοινώσει ότι εντόπισε πύραυλο που εκτοξεύθηκε από την Υεμένη.

Το βλέμμα στρέφεται τώρα σε μια ζωτικής σημασίας θαλάσσια αρτηρία, το στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, από όπου περνά εμπόριο αξίας ενός τρισεκατομμυρίου δολαρίων τον χρόνο. Το στενό ανάμεσα στην Υεμένη και το Τζιμπουτί αποτελεί την «Πύλη προς την Ερυθρά Θάλασσα». Πριν από τον πόλεμο από εκεί περνούσαν εμπορεύματα αξίας περίπου 1 τρισ. δολαρίων ετησίως.

Οποιαδήποτε διατάραξη της ναυσιπλοΐας θα έχει άμεσες επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία, αντίστοιχες με εκείνες που προκαλούν οι εντάσεις στα Στενά του Ορμούζ.

Πώς επηρεάζει τον πόλεμο η εμπλοκή τους

Σύμφωνα με πρόσφατες αναλύσεις για το «υεμενίτικο μέτωπο του πολέμου», η πλήρης εμπλοκή των Χούθι στον σημερινό περιφερειακό πόλεμο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «κρυφός άσος» για τον άξονα Ιράν–συμμάχων, διευρύνοντας τη σύγκρουση σε τρία βασικά επίπεδα.

Πρώτον, οι επιθέσεις σε εμπορική ναυτιλία στην Ερυθρά Θάλασσα και στο Μπαμπ αλ Μαντέμπ μπορούν να εντείνουν την ήδη σοβαρή ενεργειακή κρίση, καθώς, με τα Στενά του Ορμούζ υπό πίεση από το Ιράν, η μεταφορά πετρελαίου και LNG μεταφέρεται όλο και περισσότερο μέσω της εναλλακτικής διαδρομής προς τη Διώρυγα του Σουέζ.

Δεύτερον, η δυνατότητα των Χούθι να πλήξουν στρατιωτικές βάσεις και ενεργειακές υποδομές στον Κόλπο προσθέτει ένα ακόμη στρώμα πίεσης προς τις ΗΠΑ και τους εταίρους τους, αυξάνοντας τον κίνδυνο άμεσων αμερικανικών και νατοϊκών επιχειρήσεων στην Υεμένη.

Τρίτον, η απειλή για νέο «μέτωπο» στη νότια είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας περιπλέκει κάθε διπλωματική προσπάθεια αποκλιμάκωσης, καθώς τα μεγάλα ναυτιλιακά και εισαγωγικά κράτη (ΕΕ, Κίνα, Ασία) ασκούν πλέον μεγαλύτερη πίεση για λύση, όχι μόνο λόγω Γάζας ή Ιράν, αλλά και λόγω του κόστους και της ανασφάλειας στο παγκόσμιο εμπόριο.

Ο «κρυφός άσσος» του Ιράν

Διεθνή μέσα και think tanks χαρακτηρίζουν τους Χούθι «ευθυγραμμισμένους με το Ιράν» και μέρος της περιφερειακής στρατηγικής της Τεχεράνης, με την Τεχεράνη να τους παρέχει τεχνογνωσία, όπλα και πολιτική στήριξη, χωρίς όμως να τους ελέγχει απόλυτα. Η οργάνωση έχει αναπτύξει ικανό οπλοστάσιο πυραύλων και drones, με το οποίο έχει πλήξει στόχους στη Σαουδική Αραβία, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και, μετά το 2023, πλοία σε μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του πλανήτη.

Μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα, οι Χούθι εξαπέλυσαν σειρά επιθέσεων με πυραύλους και drones εναντίον εμπορικών και ναυτικών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα και στο στενό Μπαμπ αλ Μαντέμπ, δηλώνοντας ότι στοχεύουν πλοία που συνδέονται με το Ισραήλ και απαιτώντας κατάπαυση του πυρός στη Γάζα. Οι επιθέσεις αυτές προκάλεσαν μεγάλη αναστάτωση στις παγκόσμιες μεταφορές, αναδρομολόγηση πλοίων γύρω από την Αφρική και άνοδο του κόστους ναυτιλίας και ασφάλισης, με τις ΗΠΑ και συμμάχους να απαντούν με αεροπορικά πλήγματα κατά στόχων στην Υεμένη.

Ποιοι είναι οι Χούθι

Οι Χούθι, επίσημα «Ansar Allah» (Υποστηρικτές του Θεού), είναι μια ένοπλη πολιτικοθρησκευτική οργάνωση που εκπροσωπεί κυρίως τη σιιτική μειονότητα των Ζαϊντί στην Υεμένη και αναδείχθηκε στη δεκαετία του 1990 στο βόρειο τμήμα της χώρας. Το κίνημα πήρε το όνομά του από τον ιδρυτή του, Χουσεΐν αλ-Χούθι, ενώ σήμερα ηγείται ο αδελφός του, Αμπντούλ Μαλίκ αλ Χούθι, και ελέγχει μεγάλο μέρος του πυκνοκατοικημένου βορειοδυτικού τομέα και την πρωτεύουσα Σανάα.

Η οργάνωση αποτελεί μέρος του «άξονα αντίστασης» υπό την ηγεσία του Ιράν, μαζί με τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο και τη Χαμάς στη Γάζα, με κοινό στόχο την αντίσταση σε ΗΠΑ και Ισραήλ. Σύμφωνα με αναλυτές, οι Χούθι ξεκίνησαν ως θρησκευτικό/κοινωνικό κίνημα αντίδρασης στην αυξανόμενη σαουδαραβική επιρροή στην Υεμένη και στη συμμαχία της πρώην κυβέρνησης με τις ΗΠΑ, πριν μετατραπούν σε πλήρως στρατιωτικοποιημένη δύναμη που ελέγχει κρατικούς θεσμούς και διεξάγει έναν πολύχρονο εμφύλιο πόλεμο.